A është kortizoli fajtori për barkun e dhjamosur në menopauzë? Çfarë thotë shkenca

Share This Article
Shumë gra pas moshës 45-50 vjeç vënë re se, edhe pse ushqehen si më parë, pesha fillon të rritet dhe yndyra grumbullohet kryesisht në zonën e barkut. Në rrjetet sociale dhe në reklama qarkullon shpesh pretendimi se fajtori kryesor është kortizoli, hormoni i stresit, madje disa programe premtojnë ta “resetojnë” atë brenda 14 ditësh për të eliminuar dhjamin abdominal.
Por, a e mbështet shkenca këtë teori?
Lexo edhe- Menopauza, cilat janë simptomat dhe në çfarë moshe fillon
Pse barku ndryshon gjatë menopauzës?
Sipas specialistëve të Mayo Clinic, gjatë menopauzës ndodhin disa ndryshime fiziologjike:
bien nivelet e estrogjenit;
zvogëlohet masa muskulore;
metabolizmi ngadalësohet;
yndyra fillon të depozitohet më shumë në bark sesa në vithe apo kofshë.
Pra, edhe nëse pesha nuk ndryshon shumë, shpërndarja e yndyrës në trup ndryshon dukshëm.
Çfarë është yndyra viscerale?
Jo çdo dhjam në bark është i njëjtë.
Mjekët bëjnë dallimin mes:
Yndyrës nënlëkurore, që ndodhet menjëherë poshtë lëkurës.
Yndyrës viscerale, e cila grumbullohet rreth organeve të brendshme.
Është pikërisht yndyra viscerale ajo që lidhet me një rrezik më të lartë për:
diabetin e tipit 2;
hipertensionin;
sëmundjet e zemrës;
yndyrën në mëlçi;
disa lloje kanceri.
A është kortizoli shkaku kryesor?Jo.
Kortizoli është hormoni që organizmi prodhon gjatë stresit. Nivele të larta për periudha të gjata mund të ndikojnë në:
rritjen e oreksit;
dëshirën për ushqime të pasura me sheqer dhe yndyrë;
gjumin;
mënyrën si organizmi depoziton yndyrën.
Megjithatë, ekspertët theksojnë se kortizoli nuk është shkaku i vetëm dhe as kryesori i barkut në menopauzë. Në lojë hyjnë njëkohësisht ndryshimet hormonale, plakja, humbja e masës muskulore, aktiviteti fizik, ushqyerja, gjumi dhe faktorët gjenetikë.
Lexo edhe – Regjimi ushqimor gjatë menopauzës, çfarë duhet të konsumohet
Çfarë thonë studimet?
Studime të mëdha kanë treguar se pas menopauzës:
rritet perimetri i belit;
shtohet yndyra viscerale;
organizmi bëhet më rezistent ndaj insulinës;
rreziku për sëmundje metabolike rritet.
Shkaku kryesor konsiderohet ulja e estrogjenit, e cila ndryshon vendin ku depozitohet yndyra, duke favorizuar barkun.
A ekziston një “reset i kortizolit”?
Në internet reklamohen programe që premtojnë “resetimin e kortizolit” në 14 apo 21 ditë.
Deri më sot nuk ka prova shkencore cilësore që tregojnë se një program i tillë mund të “fikë” kortizolin ose të shkrijë në mënyrë specifike yndyrën e barkut.
Ekspertët rekomandojnë të jeni skeptikë ndaj premtimeve për rezultate të shpejta, sidomos kur ato shoqërohen me shitjen e një aplikacioni apo suplementi.
Lexo edhe – Pasojat e osteoporozës pas menopauzës, çfarë duhet të dimë
Çfarë funksionon realisht?
Sipas udhëzimeve të specialistëve, mënyrat më efektive për të reduktuar yndyrën viscerale janë:
aktivitet fizik i rregullt, me kombinim të ushtrimeve aerobike dhe forcës;
konsum më i lartë i proteinave për ruajtjen e masës muskulore;
dietë e pasur me fruta, perime, drithëra integrale dhe yndyrna të shëndetshme;
gjumë 7–9 orë në natë;
menaxhim i stresit me teknika relaksimi, frymëmarrje apo meditim;
shmangia e duhanit dhe kufizimi i alkoolit.
Përfundimi
Dhjami në bark gjatë menopauzës është rezultat i një kombinimi faktorësh biologjikë dhe të stilit të jetesës. Edhe pse stresi dhe kortizoli mund të ndikojnë në këtë proces, nuk ekzistojnë prova që “reseti i kortizolit” është zgjidhja magjike.
Ruajtja e një peshe të shëndetshme në këtë periudhë kërkon një qasje afatgjatë që përfshin ushqyerje të balancuar, aktivitet fizik, gjumë cilësor dhe kontroll të stresit, jo dieta ekstreme apo programe që premtojnë rezultate të menjëhershme./ MeMjekun.com
Burimi: MayoClinic
SHËNIM: Informacionet e publikuara në portalin MeMjekun.com kanë vetëm qëllim informues dhe në asnjë rast të zëvendësojë përcaktimin e diagnozës, përshkrimin e trajtimit apo raportin direkt mjek-pacient dhe vizitën te specialisti. Gjithmonë rekomandohet t’i drejtoheni mjekut apo specialistit për çdo shqetësim që të keni.